2.1 Inhoudelijk beleid
Het aandeel Nederlanders met overgewicht neemt sterk toe. Volgens de Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VTV) van het RIVM stijgt dit percentage de komende jaren substantieel tot naar verwachting 64% in 2050. De toename is zichtbaar in alle leeftijdsgroepen, maar het sterkst onder 18- tot en met 44-jarigen. Overgewicht ontstaat bovendien op steeds jongere leeftijd. Deze ontwikkeling zet zich naar verwachting door.
Overgewicht vergroot het risico op aandoeningen zoals diabetes type 2, hart- en vaatziekten en verschillende vormen van kanker, maar ook op klachten aan het bewegingsapparaat en psychosociale problematiek. Dit leidt tot hogere zorgkosten, meer ziekteverzuim en een toenemende druk op de zorg. Een effectieve en samenhangende aanpak is daarom noodzakelijk.
GLI als onderdeel van een bredere ketenaanpak
In het Integraal Zorgakkoord (IZA) is afgesproken dat zorgverzekeraars en gemeenten gezamenlijk de Ketenaanpak Overgewicht en Obesitas bij Volwassenen inrichten. De Gecombineerde Leefstijlinterventie (GLI) is hierbij een belangrijke bouwsteen. De GLI is een bewezen effectieve interventie voor volwassenen met overgewicht. Verwijzing vindt plaats via de huisarts, de bedrijfsarts of een medisch specialist.
De GLI richt zich op duurzame gedragsverandering op het gebied van onder andere voeding, beweging, slaap, stress en ontspanning. Door de gecombineerde en stapsgewijze aanpak heeft de GLI meerwaarde ten opzichte van losse, monodisciplinaire interventies.
Doorontwikkeling naar een ‘GLI op maat’
In 2024 hebben Equalis en Zorgverzekeraars Nederland (ZN) gewerkt aan de doorontwikkeling van de GLI naar een volwaardige ketenaanpak. De ambitie is om toe te werken naar een ‘GLI op maat’, waarbij iedere verzekerde toegang heeft tot een interventie die aansluit bij zijn of haar persoonlijke situatie. Dit vraagt om een verdere ontwikkeling van de randvoorwaarden, regionale samenwerking en een heldere coördinatie.
Een belangrijk speerpunt is een sterkere verbinding met het sociaal domein en de verankering van lokaal beweegaanbod binnen de GLI. Regionale huisartsenorganisaties (RHO’s) en samenwerkingsverbanden vervullen hierin een coördinerende rol en fungeren als schakel tussen de zorg en het sociaal domein. Ook de verdere uitwerking van de rol van de centrale zorgcoördinator (CZC) moet bijdragen aan passende triage en verwijzing.
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is intussen bezig om de ‘Handreiking ketenaanpak overgewicht volwassenen’ te herzien. Deze wordt in de loop van 2026 verwacht, maar is op het moment van schrijven nog niet gepubliceerd. Daardoor is nog niet volledig duidelijk hoe deze aanpak definitief wordt vormgegeven. Wij werken ons beleid verder uit zodra het ministerie van VWS de handreiking vaststelt en publiceert, en zodra bekend is wat die betekent voor de visie op de sector en de ZN-ambitie. Waar nodig publiceren wij aangepast of aanvullend zorginkoopbeleid op onze website. Net als de ZN-visie sluit dit aan bij de visie op de eerste lijn, de ontwikkeling van regionale eerstelijns samenwerkingsverbanden (RESV’s) en andere ontwikkelingen in het veld. De visie van ZN is hier te vinden.
Regionale samenwerking als randvoorwaarde
Een succesvolle ketenaanpak vraagt om een nauwe samenwerking tussen de zorg en het sociaal domein. CZ groep richt de inkoop waar mogelijk regionaal in, zodat die past bij de IZA-structuren en de specifieke opgaven in de regioplannen. Verankering in de bestaande regionale samenwerkingsstructuren en preventie-infrastructuur is daarbij essentieel. Waar mogelijk sluit CZ groep ook in 2027 aan bij afspraken over de regionale samenwerking. De manier waarop die vorm krijgt, kan per regio verschillen en is afhankelijk van de regionale stakeholders. Door deze integrale en regionale aanpak wil CZ groep overgewicht voorkomen en verminderen, de zorgkosten op lange termijn terugdringen en komen tot een toekomstbestendig zorgstelsel.